วิธีรับมือพายุ ลมแรง และฟ้าผ่า (วาตภัย) · ข้อความจากกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยและกรมอนามัย
หน้านี้รวมข้อความของกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยเรื่องวาตภัย และของกรมอนามัยเรื่องฟ้าผ่า · ทุกหัวข้อบอกว่ามาจากเอกสารใด
การป้องกันอันตรายจากวาตภัย · ก่อนเกิดวาตภัย
ที่มา: ปภ. · วาตภัย : ภัยใกล้ตัว (แผ่นพับ “การเตรียมการป้องกันอันตรายจากวาตภัย”)
ก่อนเกิดวาตภัย ควรปฏิบัติ ดังนี้
- ติดตามข่าวและคำเตือนลักษณะอากาศจากกรมอุตุนิยมวิทยา
- เตรียมวิทยุและอุปกรณ์สื่อสารเพื่อติดตามข่าวในกรณีที่ไฟฟ้าขัดข้อง
- ตัดหรือรื้อกิ่งไม้ที่อาจหักได้จากลมพายุ โดยเฉพาะกิ่งที่หักมาทับบ้าน สายไฟฟ้า ต้นไม้ที่ยืนต้นตายควรจัดการโค่นลงเสีย
- ตรวจเสาและสายไฟฟ้าทั้งในและนอกบริเวณนอกบ้านให้เรียบร้อย ถ้าไม่แข็งแรงให้ยึดเหนี่ยวเสาไฟให้มั่นคง
- เตรียมตะเกียง ไฟฉาย และไม้ขีดไฟไว้ให้พร้อม เมื่อเกิดไฟฟ้าดับจะได้หยิบใช้ได้อย่างทันท่วงที เตรียมน้ำสะอาด พร้อมทั้งอุปกรณ์เครื่องหุ้มตุ้ม อาหารสำรอง อาหารกระป๋อง สำหรับการยังชีพในระยะเวลา 2 – 3 วัน และเตรียมเครื่องเวชภัณฑ์และอุปกรณ์สำคัญ
- จัดเก็บสิ่งของให้เรียบร้อยและควรไว้ในที่ต่ำ เพราะอาจจะตกหล่น แตกหักเสียหายได้
- ถ้ามีรถยนต์ หรือพาหนะ ควรเตรียมไว้ให้พร้อม ภายหลังพายุสงบอาจต้องนำผู้ป่วยไปส่งโรงพยาบาล น้ำมันควรจะเติมให้เต็มถังอยู่ตลอดเวลา
การป้องกันอันตรายจากวาตภัย · ขณะเกิดวาตภัย
ที่มา: ปภ. · วาตภัย : ภัยใกล้ตัว (แผ่นพับ “การเตรียมการป้องกันอันตรายจากวาตภัย”)
ขณะเกิดวาตภัย ควรปฏิบัติ ดังนี้
- พักในอาคารที่มั่นคงตลอดเวลาขณะเกิดวาตภัย อย่าออกมาในที่โล่งแจ้ง เพราะกิ่งไม้อาจหักโค่นลงมาทับได้ รวมทั้งหลังคาสังกะสี และกระเบื้องจะปลิวตามลมมาทำอันตรายได้
- ปิดประตู หน้าต่างทุกบาน รวมทั้งยึดประตูและหน้าต่างให้มั่นคงแข็งแรง ถ้าประตูหน้าต่างไม่แข็งแรงให้ใช้ไม้ทาบตีตะปูตรึงปิดประตูหน้าต่างไว้จะปลอดภัยยิ่งขึ้น
- ปิดกั้นช่องทางลมและช่องทางต่าง ๆ ที่ลมจะเข้าไปทำให้เกิดความเสียหาย
- เมื่อลมสงบแล้วต้องรออย่างน้อย 3 ชั่วโมง ถ้าพ้นระยะนี้แล้วไม่มีลมแรงเกิดขึ้นอีก จึงจะวางใจว่าพายุได้ผ่านพ้นไปแล้ว ทั้งนี้เพราะเมื่อศูนย์กลางพายุผ่านไปแล้วจะต้องมีลมแรงและฝนตกหนักผ่านมาอีก ประมาณ 2 ชั่วโมง
การป้องกันอันตรายจากวาตภัย · หลังเกิดวาตภัย
ที่มา: ปภ. · วาตภัย : ภัยใกล้ตัว (แผ่นพับ “การเตรียมการป้องกันอันตรายจากวาตภัย”)
หลังเกิดวาตภัย ควรปฏิบัติดังนี้
- เมื่อมีผู้บาดเจ็บให้รีบช่วยเหลือและนำส่งโรงพยาบาลหรือสถานพยาบาลที่ใกล้เคียงให้เร็วที่สุด
- ถ้ามีเสาไฟฟ้าล้ม สายไฟขาดอย่าเข้าใกล้หรือแตะต้องเป็นอันขาด ทำเครื่องหมายแสดงอันตราย
- แจ้งให้เจ้าหน้าที่หรือช่างไฟฟ้าจัดการด่วน อย่าแตะโลหะที่เป็นสื่อไฟฟ้า
- เมื่อปรากฏว่าท่อประปาแตกที่ใด ให้รีบแจ้งเจ้าหน้าที่มาแก้ไขโดยด่วน
ฟ้าผ่า
ที่มา: กรมอนามัย · ข่าว กรมอนามัย เตือนช่วงฝนตกหนักเสี่ยงอันตรายฟ้าผ่า แนะเลี่ยงอยู่ที่โล่งแจ้ง
การเกิดฝนฟ้าคะนองมักจะมาพร้อมกับการเกิดฟ้าผ่า
- ประชาชนควรหลีกเลี่ยงการอยู่ในที่โล่งแจ้งขณะเกิดฝนฟ้าคะนอง เช่น ทุ่งนา สนามฟุตบอล สระว่ายน้ำ สนามกอล์ฟ
- หากเลี่ยงการอยู่ในที่โล่งแจ้งไม่ได้ ต้องไม่อยู่ใกล้ที่สูง เช่น ต้นไม้สูง เสาโทรศัพท์ เสาไฟฟ้า ห้ามกางร่มที่มีปลายโลหะยอดแหลมในที่โล่งแจ้ง และอย่าถือวัตถุที่ชูสูงขึ้นไปจากตัว เช่น เบ็ดตกปลา ไม้กอล์ฟ รวมถึงอุปกรณ์ไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์อื่นๆ ด้วย ถอดวัตถุหรือเครื่องประดับที่เป็นโลหะออกจากร่างกาย
- ในกรณีที่หลบอยู่ในรถยนต์ ห้ามจอดรถใกล้ต้นไม้ใหญ่ ตึกสูง เสาไฟฟ้าหรือป้ายโฆษณาขนาดใหญ่ ให้ดับเครื่องยนต์ ปิดกระจก และอย่าสัมผัสกับส่วนใดส่วนหนึ่งของรถที่เป็นโครงโลหะ ควรนั่งกอดอกหรือวางมือบนตัก
- หากอยู่ในอาคาร ไม่ควรออกจากอาคารในขณะที่เกิดพายุฝนฟ้าคะนอง ปิดประตูและหน้าต่างทุกบาน อยู่ห่างจากผนังอาคาร ประตูและหน้าต่าง ถอดปลั๊กอุปกรณ์เครื่องใช้ไฟฟ้าออกให้หมด และดึงเสาอากาศของโทรทัศน์ออกเพื่อป้องกันการเกิดไฟฟ้าลัดวงจร ซึ่งจะเป็นสาเหตุให้เกิดอัคคีภัยหากเกิดฟ้าผ่าลงมาที่บ้าน หลีกเลี่ยงการสัมผัสกับจุดที่ไฟฟ้าสามารถวิ่งเข้าสู่ตัวเราได้ เช่น สายไฟ สายอากาศ สายโทรศัพท์ บริเวณน้ำท่วมขัง
- หากพบเห็นผู้ที่ถูกฟ้าผ่า ให้สังเกตบริเวณที่เกิดเหตุว่ายังมีความเสี่ยงต่อการถูกฟ้าผ่าหรือไม่ ถ้ามีให้เคลื่อนย้ายผู้ถูกฟ้าผ่าไปยังตำแหน่งที่ปลอดภัยเพื่อป้องกันตัวจากการถูกฟ้าผ่า โดยสามารถแตะต้องตัวผู้ถูกฟ้าผ่าได้ทันที เนื่องจากคนที่ถูกฟ้าผ่าจะไม่มีกระแสไฟฟ้าหลงเหลืออยู่ในตัวซึ่งต่างจากผู้ที่ถูกไฟฟ้าดูดหรือไฟฟ้าซ็อต รีบโทรแจ้งสายด่วนช่วยชีวิต 1669 พร้อมให้ข้อมูลสถานที่เกิดเหตุและอาการของผู้ป่วย จากนั้นปฏิบัติตามคำแนะนำเบื้องต้นจากศูนย์รับแจ้งเหตุในการดูแลผู้ป่วย ระหว่างรอรถฉุกเฉินมารับผู้ป่วย
- กรณีที่ผู้ถูกฟ้าผ่า หมดสติ หัวใจหยุดเต้นไปชั่วขณะ โดยสังเกตได้จากอาการ ริมฝีปากเขียว สีหน้าซีดเขียวคล้ำ ทรวงอกเคลื่อนไหวน้อยมากหรือไม่เคลื่อนไหวเลย ชีพจรบริเวณคอเต้นช้าและเบามาก ให้รีบปฐมพยาบาลโดยใช้การช่วยฟื้นคืนชีพขั้นพื้นฐาน หรือซีพีอาร์ (CPR) คือ ผายปอดด้วยการให้ลมทางปากหรือที่เรียกว่า การเป่าปาก ร่วมกับการนวดหัวใจ หรือหากในบริเวณนั้นมี เครื่องช่วยชีวิตฉุกเฉิน (AED) ก็สามารถใช้เพื่อช่วยปฐมพยาบาลเบื้องต้นได้ทันที และรีบนำผู้ได้รับบาดเจ็บส่งโรงพยาบาลโดยเร็ว
วาตภัย : ภัยใกล้ตัว
ที่มา: ปภ. · วาตภัย : ภัยใกล้ตัว (แผ่นพับ “การเตรียมการป้องกันอันตรายจากวาตภัย”)
วาตภัย หมายถึง ภัยหรืออันตรายที่เกิดจากลมพายุพัดผ่าน ซึ่งแรงของพายุนอกจากจะทำให้สิ่งต่าง ๆ ที่ขวางทางล้มระเนระนาด ทำอันตรายต่อชีวิตและทรัพย์สินแล้ว ยังจะมีอุทกภัยตามมาด้วยเสมอ ส่วนอันตรายนั้นจะมีมากหรือน้อยย่อมขึ้นอยู่กับชนิดของลมพายุที่มีความเร็วสูงสุดใกล้บริเวณศูนย์กลาง แบ่งประเภทได้ดังนี้
- พายุหมุนเขตร้อน เป็นพายุหมุนที่เกิดเหนือทะเลหรือมหาสมุทรในเขตร้อน ได้แก่ พายุดีเปรชัน พายุโซนร้อน พายุไต้ฝุ่น พายุหมุนเขตร้อนมีชื่อเรียกต่างกันไปตามแหล่งกำเนิด เช่น พายุที่เกิดในอ่าวเบงกอลและมหาสมุทรอินเดียเรียกว่า “ไซโคลน” (Cyclone) พายุที่เกิดในมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือทะเลแคริบเบียน อ่าวเม็กซิโก และทางด้านตะวันตกของเม็กซิโกเรียกว่า “เฮอลิแคน” (Hurricane) และพายุที่เกิดในมหาสมุทรแปซิฟิกเหนือทางด้านฝั่งตะวันตกมหาสมุทรแปซิฟิกใต้ และทะเลจีนใต้ เรียกว่า “ไต้ฝุ่น” (Typhoon) เป็นต้น
- ลมงวง หรือพายุทอร์นาโด เป็นพายุหมุนรุนแรงขนาดเล็กที่เกิดจากการหมุนเวียนของลมภายใต้เมฆก่อตัวในแนวดิ่งหรือเมฆพายุฝนฟ้าคะนอง (เมฆคิวมูโลนิมบัส) ที่มีฐานเมฆต่ำ กระแสลมวนที่มีความเร็วลมสูงนี้ จะทำให้กระแสอากาศเป็นลมพุ่งขึ้นสู่ท้องฟ้าหรือย้อยลงมาจากฐานเมฆดูคล้ายกับงวงหรือปล่องยื่นลงมา ถ้าถึงพื้นดินก็จะทำความเสียหายแก่บ้านเรือน ต้นไม้ และสิ่งปลูกสร้างได้
- พายุฤดูร้อน เป็นพายุที่เกิดในฤดูร้อนในประเทศไทย ส่วนมากเกิดระหว่างเดือนมีนาคมถึงเดือนเมษายน โดยจะเกิดบ่อยครั้งในภาคเหนือ และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ส่วนภาคกลาง และภาคตะวันออกการเกิดน้อยครั้งกว่า สำหรับภาคใต้ก็สามารถเกิดได้แต่ไม่บ่อยนัก โดยพายุฤดูร้อนจะเกิดในช่วงที่มีลักษณะอากาศร้อนอบอ้าวติดต่อกันหลายวันแล้วมีกระแสอากาศเย็นจากความกดอากาศสูงในประเทศจีนพัดมาประทะกันทำให้เกิดฝนฟ้าคะนอง มีพายุลมแรง และอาจมีลูกเห็บตกได้โดยจะทำความเสียหายในบริเวณกว้างนักประมาณ 20-30 ตารางกิโลเมตร
ข้อความคัดตามต้นฉบับ รวมคำสะกดเดิม · เอกสารของ ปภ. ไม่มีหัวข้อฟ้าผ่า จึงใช้ข้อความของกรมอนามัย · ดูเพิ่มที่ https://www.disaster.go.th หรือโทร 1784
ดูประกาศเตือนภัยและพยากรณ์อากาศล่าสุดของตำบลของคุณ: https://thaiready.org/search
เกณฑ์ระดับที่ใช้ (ของหน่วยงาน)
ฝุ่น PM2.5 เฉลี่ย 24 ชม. ตามเกณฑ์ของกรมควบคุมมลพิษ:
- ดีมาก: ไม่เกิน 15 มคก./ลบ.ม.
- ดี: มากกว่า 15 ถึง 25 มคก./ลบ.ม.
- ปานกลาง: มากกว่า 25 ถึง 37.5 มคก./ลบ.ม.
- เริ่มมีผลกระทบต่อสุขภาพ: มากกว่า 37.5 ถึง 75 มคก./ลบ.ม.
- มีผลกระทบต่อสุขภาพ: มากกว่า 75 มคก./ลบ.ม.
ฝนสะสม 24 ชม. ตามเกณฑ์ของกรมอุตุนิยมวิทยา:
- ฝนเล็กน้อย: มากกว่า 0 ถึง 10 มม.
- ฝนปานกลาง: มากกว่า 10 ถึง 35 มม.
- ฝนหนัก: มากกว่า 35 ถึง 90 มม.
- ฝนหนักมาก: มากกว่า 90 มม.
เกิดเหตุฉุกเฉิน โทรถึงหน่วยงานโดยตรง
ThaiReady ไม่ใช่เว็บไซต์ของรัฐ ไม่ประเมินหรือคาดการณ์แทนหน่วยงาน และไม่รับแจ้งเหตุ
ข้อความในหัวข้อของหน้านี้คัดคำต่อคำจาก เอกสาร “วาตภัย : ภัยใกล้ตัว (แผ่นพับ “การเตรียมการป้องกันอันตรายจากวาตภัย”)” ของศูนย์ป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย เขต 6 ขอนแก่น กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ลงเว็บไซต์ 6 ต.ค. 2563 · ดาวน์โหลดเมื่อ 21 ต.ค. 2569) เปิดต้นฉบับ (PDF) ↗ · เอกสาร “ข่าว กรมอนามัย เตือนช่วงฝนตกหนักเสี่ยงอันตรายฟ้าผ่า แนะเลี่ยงอยู่ที่โล่งแจ้ง” ของศูนย์สื่อสารสาธารณะ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข (3 ตุลาคม 2562 · ดาวน์โหลดเมื่อ 21 ต.ค. 2569) เปิดต้นฉบับ (หน้าเว็บ) ↗ · ThaiReady ไม่ได้แต่งคำแนะนำเพิ่ม